126 lines
7.4 KiB
Markdown
126 lines
7.4 KiB
Markdown
# B — Uzaktan Erişim Araştırması (Faz 1B)
|
||
|
||
Tarih: 2026-09-15. Kapsam: 700 cihazlık filo için bağımsız uzaktan erişim kanalı.
|
||
Sözlük: hbbs = RustDesk ID/randevu (rendezvous) + sinyalizasyon sunucusu;
|
||
hbbr = röle (relay) sunucusu; VDS = sanal özel sunucu.
|
||
|
||
> Not: Web arama altyapısı (Nous gateway) kapalı olduğundan bulgular
|
||
> curl ile çekilen resmi dokümantasyon sayfaları + GitHub API üzerinden
|
||
> doğrulandı. Cloudflare korumalı `anydesk.com` pazarlama sayfalarına curl
|
||
> ile erişilemedi; AnyDesk fiyatlandırması gerçek tarayıcı ile, lisans
|
||
> şartları ise Cloudflare korumasız resmi bilgi bankası
|
||
> (`support.anydesk.com`) üzerinden doğrulandı.
|
||
|
||
## 1. RustDesk OSS self-hosted (hbbs + hbbr)
|
||
|
||
- Mimari: istemciler önce hbbs'e kaydolur (ID, heartbeat, NAT tipi testi);
|
||
doğrudan P2P kurulamazsa trafik hbbr üzerinden rölelenir. İkisi de tek
|
||
`rustdesk/rustdesk-server` imajından `hbbs` / `hbbr` komutuyla çalışır.
|
||
Kaynak: https://rustdesk.com/docs/en/self-host/rustdesk-server-oss/
|
||
(erişim 2026-09-15; sürüm bilgisi aşağıda).
|
||
- VDS kurulumu (Docker Compose, önerilen `network_mode: "host"`):
|
||
`rustdesk/rustdesk-server:latest` imajı, `./data:/root` kalıcı hacmi,
|
||
`unless-stopped` yeniden başlatma. Kaynak:
|
||
https://rustdesk.com/docs/en/self-host/rustdesk-server-oss/docker/
|
||
(erişim 2026-09-15).
|
||
- Güvenlik duvarı portları: hbbs 21115/TCP (NAT testi), 21116/TCP+UDP
|
||
(ID kaydı/heartbeat + TCP hole punching), 21118/TCP (web istemcisi,
|
||
opsiyonel); hbbr 21117/TCP (röle), 21119/TCP (web istemcisi, opsiyonel).
|
||
21114/TCP yalnızca Pro web konsolunundur. 21118/21119 kullanılmıyorsa
|
||
kapalı tutulmalıdır (IP sahteciliği uyarısı dokümanda). Kaynak: aynı
|
||
Docker sayfası (erişim 2026-09-15).
|
||
- Pro gerektirmeyen özellikler (OSS'ta mevcut): sınırsız istemci, kendi
|
||
ID + röle altyapın, uçtan uca şifreli P2P/röleli oturum, dosya transferi,
|
||
katılımsız erişim (kalıcı parola), betikli toplu dağıtım (PowerShell /
|
||
batch / MSI / macOS bash / Linux bash). Toplu dağıtımda istemciye
|
||
self-hosted sunucu adresi + yapılandırma dizesi (config string) gömülür.
|
||
Kaynak: https://rustdesk.com/docs/en/self-host/client-deployment/
|
||
(erişim 2026-09-15).
|
||
- Yalnızca Pro'da olanlar (OSS'ta YOK): web konsolu, API, OIDC/SSO, LDAP,
|
||
2FA, erişim kontrolü, rol tabanlı yönetim, denetim logları, strateji/
|
||
adres defteri, özel istemci üretici. Kaynak:
|
||
https://rustdesk.com/docs/en/self-host/rustdesk-server-oss/ +
|
||
https://rustdesk.com/pricing/ (erişim 2026-09-15; Individual ~11,88
|
||
USD/ay, Basic ~23,88 USD/ay, yıllık faturalı).
|
||
- Sürümler (GitHub API, 2026-09-15): istemci `rustdesk/rustdesk` 1.4.9
|
||
(2026-07-06); sunucu `rustdesk/rustdesk-server` 1.1.16 (2026-07-20).
|
||
Lisans: AGPL-3.0 (her iki repo). Yıldız: istemci ~123,6b, sunucu ~10,4b.
|
||
|
||
### WireGuard çökerse bağımsız kanal çalışır mı? — EVET
|
||
|
||
RustDesk istemcisi, yapılandırılan ID sunucusuna (VDS genel IP/DNS,
|
||
21115-21117) doğrudan internet üzerinden ulaşır; trafik WireGuard
|
||
arayüzünden geçme zorunluluğu yoktur (istemcide tünel içi bir adres değil,
|
||
VDS'nin gerçek adresi tanımlanır). hbbs/hbbr, istemcilerin gerçek gelen
|
||
IP'sini görmelidir (`--net=host` önerisinin gerekçesi de budur). Dolayısıyla
|
||
WireGuard servisi veya ana tünel çökse bile RustDesk kanalı ayakta kalır;
|
||
tek ortak bağımlılık VDS'nin kendisi ve genel internet erişimidir. Bu,
|
||
tasarım hedefiyle de tutarlıdır: "kendi randevu/röle sunucunu kur, verinin
|
||
kontrolü sende" (https://github.com/rustdesk/rustdesk README,
|
||
erişim 2026-09-15). Öneri: Blueforce mimarisinde RustDesk kanalını
|
||
WireGuard'a bağımlı yapmayacak şekilde, istemcide VDS genel adresi kullan;
|
||
`ALWAYS_USE_RELAY=Y` yalnız NAT sorunlu sahalarda değerlendir (gecikme/
|
||
bant genişliği maliyetiyle).
|
||
|
||
## 2. AnyDesk ticari lisans — 700 kurumsal cihazda ücretsiz kullanım yasal mı?
|
||
|
||
**HAYIR.** Ücretsiz sürüm yalnızca kişisel kullanımı kapsar; ticari
|
||
kullanımda giden bağlantıyı başlatan istemcilerin lisanslı olması şarttır.
|
||
Resmi bilgi bankası: "Only outgoing clients that initiate connections to
|
||
other AnyDesk clients for commercial use need to have an AnyDesk license."
|
||
Kaynak: https://support.anydesk.com/docs/anydesk-licenses.md
|
||
(güncellenme 2025-10-30, erişim 2026-09-15). 700 cihazlık kurumsal filo
|
||
açıkça ticari kullanımdır; ücretsiz sürüm lisans ihlali olur.
|
||
|
||
- Güncel fiyatlar (https://anydesk.com/en/pricing, tarayıcıyla erişim
|
||
2026-09-15): Solo (100 yönetilen cihaz) → Standard ~34,32 USD/ay
|
||
(500 yönetilen cihaz, 20 kullanıcı) → Advanced ~72,72 USD/ay
|
||
(1000 yönetilen cihaz, 100 kullanıcı) → Ultimate (2000 cihazdan başlar,
|
||
ölçeklenebilir, teklifli). 700 cihaz Standard'ı aşar (500) → en az
|
||
Advanced gerekir; hepsi yıllık faturalı, KDV hariç.
|
||
- **Mimari karar: AnyDesk birincil/ücretsiz kanal olarak mimariden
|
||
ÇIKARILDI.** Gerekçe: lisans maliyeti + kapalı kaynak + self-hosted
|
||
seçeneğin yalnızca en üst (Ultimate/On-Premises) planda olması.
|
||
- Opsiyonel not (mimari dışı): müşteri sahasında zaten lisanslı AnyDesk
|
||
varsa, teknisyen erişimi için "opsiyonel installer modülü" olarak
|
||
paketlenebilir; ancak Blueforce imajında varsayılan kurulu gelmez,
|
||
envanter/lisans takibi müşteriye aittir.
|
||
|
||
## 3. Dördüncü bağımsız ücretsiz erişim adayı: MeshCentral (önerilen)
|
||
|
||
Tailscale/ZeroTier gibi freemium, merkezi kimlik isteyen çözümler elendi;
|
||
gerçek OSS + self-hosted olan MeshCentral seçildi.
|
||
|
||
- Nedir: NodeJS tabanlı, web üzerinden bilgisayar yönetimi; aracı (agent)
|
||
kurulu cihazlar sunucuda görünür; web tabanlı uzak masaüstü + terminal +
|
||
dosya yönetimi dahili. Kaynak: https://meshcentral.com (erişim
|
||
2026-09-15) + https://github.com/Ylianst/MeshCentral readme.md
|
||
(erişim 2026-09-15).
|
||
- Lisans: Apache-2.0 (package.json `license` alanı + LICENSE dosyası,
|
||
GitHub API ile doğrulandı 2026-09-15). Ticari kullanım dahil ücretsiz,
|
||
self-hosted'da kullanıcı/cihaz kotası yok.
|
||
- Sürüm: 1.2.5 (yayınlanma 2026-08-12, GitHub API 2026-09-15). Aktif bakımda
|
||
(son push 2026-09-14). Yıldız ~7,2b.
|
||
- Platformlar: sunucu ve aracı Windows/Linux/macOS/FreeBSD (resmi site).
|
||
Kurulum: `meshcentral` npm paketi üzerinden (`npm install -g meshcentral`
|
||
standardı), dokümantasyon: https://ylianst.github.io/MeshCentral/
|
||
(README'de bağlantılı, erişim 2026-09-15).
|
||
- Blueforce rolü: RustDesk birincil grafik kanal; MeshCentral ikincil
|
||
yönetim düzlemi (envanter + terminal + dosya + web konsolu) olarak aynı
|
||
veya ayrı VDS'de koşar. O da kendi portları üzerinden internete çıkar;
|
||
WireGuard'dan bağımsız ikinci bir "ölüm-dışı" kanal sağlar. Not: ilk
|
||
kurulumda TLS (Let's Encrypt / ters vekil) ve 2FA açılmalıdır (resmi
|
||
dokümanda anlatılır).
|
||
|
||
## 4. Karar özeti
|
||
|
||
| Kanal | Rol | Lisans | WireGuard bağımsız mı? |
|
||
|---|---|---|---|
|
||
| RustDesk OSS (hbbs/hbbr, VDS) | Birincil grafik uzak erişim | AGPL-3.0, ücretsiz | EVET |
|
||
| MeshCentral (VDS) | İkincil yönetim (terminal/dosya/envanter) | Apache-2.0, ücretsiz | EVET |
|
||
| WireGuard | Ana güvenli ağ | OSS | — (kendisi) |
|
||
| AnyDesk | Mimariden çıkarıldı; yalnızca müşteri lisanslıysa opsiyonel installer modülü | Ticari lisans gerekli | — |
|
||
|
||
Doğrulanamayan / sonraki faza kalan: RustDesk `id_ed25519.pub` anahtar
|
||
dağıtım otomasyonu detay adımları (Faz 2 kurulum betiklerinde ele alınacak);
|
||
MeshCentral gerçek VDS kurulum testi yapılmadı (Faz 2).
|